CEA (Karsinoembriyonik Antijen) Testi

CEA nedir?

CEA (karsinoembriyonik antijen), anne karnındaki bebeğin sindirim sistemi dokularında bol miktarda üretilen bir glikoproteindir. Doğumdan sonra üretimi büyük ölçüde azalır ve sağlıklı erişkinlerin kanında düşük düzeylerde bulunur. Kolon, rektum, mide, pankreas, akciğer ve meme gibi organların bazı tümörleri CEA'yı yeniden fazla miktarda üretebilir.

Bu özelliği nedeniyle CEA bir tümör belirteci olarak kullanılır, ancak tek başına tarama veya tanı testi değildir. Sigara içenlerde ve bazı iyi huylu hastalıklarda da kandaki düzeyi yükselebilir. Bu nedenle sonuç, kişinin sigara alışkanlığı ve diğer hastalıklarıyla birlikte yorumlanır. Test, serumdaki CEA miktarını antikorlarla saptayan otomatik yöntemlerle çalışılır.

CEA testi hangi durumlarda istenir?

CEA en çok kolon ve rektum kanseri tanısı almış kişilerde kullanılır. Ameliyat öncesi ölçülen değer hekime hastalığın durumu hakkında ek bilgi verir; ameliyat sonrası düzenli ölçümler ise tedaviye yanıtın izlenmesine ve hastalığın tekrarlamasının erken fark edilmesine yardımcı olur. Belirtisi olmayan kişilerde kolon kanseri taraması için uygun değildir; bu amaçla dışkıda gizli kan testi ve kolonoskopi gibi yöntemler kullanılır.

Kolon kanseri taraması ve erken tanı için hekiminizin önerdiği yöntemleri yaşınıza ve risk durumunuza göre planlamanız önemlidir. Bu planlamada CEA ölçümü tarama aracı olarak yer almaz.

• Kolon ve rektum kanserinde ameliyat öncesi başlangıç değerinin belirlenmesi
• Ameliyat sonrası dönemde düzenli takip
• Kemoterapi gibi tedavilere yanıtın izlenmesi
• Mide, pankreas, akciğer veya meme kaynaklı bazı tümörlerin izlemine katkı
• Tiroidin medüller kanserinde kalsitoninle birlikte izlem

CEA testine nasıl hazırlanılır?

CEA ölçümünde açlık koşulu bulunmaz; kanınızı günün dilediğiniz saatinde verebilirsiniz. Sigara içmek CEA düzeyini yükseltebildiği için sigara kullanıp kullanmadığınızı mutlaka belirtin; takip ölçümlerinde bu bilgi sonucun doğru yorumlanması açısından önemlidir. Yüksek doz biotin (B7 vitamini) takviyesi kullanıyorsanız, bazı ölçüm yöntemlerini etkileyebileceğinden bunu da bildirin.

Kol damarından alınan tek tüp kan bu test için yeterlidir. Yöntemler arasındaki farklılıklar nedeniyle izlem ölçümlerinin tercihen aynı laboratuvarda yapılması, değerlerin güvenle kıyaslanmasını sağlar. Ameliyat sonrası takip sürecinde kan örneğinin hemşire tarafından evinizde veya iş yerinizde alınması da mümkündür.

CEA sonucu ne anlama gelir?

Kanda CEA'nın yüksek bulunması tek başına kanser tanısı koydurmaz. Sigara kullanımı, ülseratif kolit ve Crohn hastalığı gibi iltihabi bağırsak hastalıkları, pankreatit, karaciğer hastalıkları, mide ülseri, kronik akciğer hastalıkları ve böbrek yetmezliği gibi durumlarda da değer hafif ya da orta düzeyde artabilir. Bu nedenle beklenmedik bir sonuç, diğer bulgular ve gerekirse tekrar ölçümle birlikte değerlendirilir.

Kolon kanseri nedeniyle ameliyat olan kişilerde değerin ameliyattan sonra düşmesi beklenir; takipte ardışık ölçümlerde görülen sürekli artış ise hekimin görüntüleme gibi ek incelemeler istemesine neden olabilir. Bazı tümörler CEA üretmediğinden normal bir sonuç her zaman hastalığı dışlamaz. Sigara içenlerde daha yüksek değerler beklenebildiği gibi laboratuvar, yaş ve cinsiyet de referans aralığını etkiler; testi çalışan laboratuvarın aralığı bu sayfada sunulmuştur. CEA değerinizin sizin için anlamını, belirtileriniz ve diğer tetkiklerle birlikte ancak bir hekim ortaya koyabilir.