LDL Kolesterol (Kötü Kolesterol) Testi

LDL kolesterol nedir?

LDL, düşük yoğunluklu lipoprotein anlamına gelir ve kolesterolü karaciğerden vücudun dokularına taşıyan bir parçacıktır. Kolesterol hücre zarlarının yapımı, bazı hormonların ve D vitamininin üretimi için gereklidir; ancak kanda fazla miktarda LDL bulunduğunda kolesterol damar duvarlarında birikmeye başlar. Zamanla oluşan bu birikintiler, yani plaklar, damarları daraltarak kalp krizi ve inme riskini artırabilir. Bu nedenle LDL kolesterol halk arasında kötü kolesterol olarak bilinir.

LDL kolesterol genellikle lipit profili adı verilen ve total kolesterol, HDL kolesterol ile trigliseridi de içeren bir test grubunun parçası olarak değerlendirilir. Bazı laboratuvarlar LDL düzeyini özel bir yöntemle doğrudan ölçer, bazıları ise diğer lipit değerlerinden bir formülle hesaplar. Trigliserid düzeyi çok yüksek olduğunda hesaplama güvenilirliğini yitirebildiği için doğrudan ölçüm tercih edilebilir.

LDL kolesterol testi hangi durumlarda istenir?

LDL kolesterol, kalp ve damar hastalığı riskini belirlemede en önemli laboratuvar göstergelerinden biridir ve yüksekliği çoğu zaman hiçbir belirti vermez. Bu nedenle yetişkinlerde belirti beklenmeden, düzenli sağlık kontrollerinin bir parçası olarak istenir. Risk faktörü bulunan kişilerde ve kolesterol düşürücü tedavi alanlarda test daha sık tekrarlanır.

• Kalp ve damar hastalığı riskinin düzenli taranması
• Ailede erken yaşta kalp krizi, inme ya da yüksek kolesterol öyküsü
• Diyabet, yüksek tansiyon, sigara kullanımı veya fazla kilo
• Kolesterol düşürücü tedavinin ve yaşam tarzı değişikliklerinin etkisinin izlenmesi
• Kalp krizi, inme veya damar tıkanıklığı geçirmiş kişilerin takibi

LDL kolesterol testine nasıl hazırlanılır?

LDL kolesterol, özellikle hesaplama yöntemi kullanıldığında trigliserid düzeyinden etkilendiği için testten önce genellikle 9–12 saat açlık önerilir. Bu sürede yalnızca su içebilirsiniz; şekerli çay, kahve, meyve suyu ve sakız da açlığı bozar. Güncel yaklaşımlarda bazı durumlarda tok karnına ölçüm de kabul edilebildiğinden, hekiminizin size verdiği talimata uymanız en doğrusudur.

Testten önceki gün alkol almamanız ve çok yağlı bir akşam yemeğinden kaçınmanız sonucun daha doğru olmasını sağlar. Testten önceki haftalarda beslenme düzeninizi olağan şekilde sürdürmeniz, gerçek durumunuzu yansıtan bir değer elde edilmesine yardımcı olur. Kolesterol ilacı kullanıyorsanız hekiminiz aksini söylemedikçe ilacınıza devam edin. Açlığınız bozulmadan kan verebilmeniz için örnek, sabah saatlerinde evinizde ya da iş yerinizde hemşire tarafından alınabilir.

LDL kolesterol sonucu ne anlama gelir?

LDL kolesterolün yüksek olması, damarlarda plak oluşumu ve buna bağlı kalp-damar hastalığı riskinin arttığını gösterir. Doymuş yağdan zengin beslenme, hareketsizlik, fazla kilo ve kalıtsal yatkınlık en sık nedenler arasındadır; tiroit bezinin az çalışması, bazı böbrek hastalıkları ve bazı ilaçlar da değeri yükseltebilir. Ailesel hiperkolesterolemi gibi kalıtsal durumlarda LDL genç yaşlardan itibaren belirgin şekilde yüksek seyredebilir.

Düşük LDL çoğunlukla olumlu kabul edilir; çok düşük değerler ise nadiren tiroit bezinin aşırı çalışması, ağır karaciğer hastalığı ya da yetersiz beslenmeyle ilişkili olabilir. LDL için uygun hedef değer herkes için aynı değildir ve yaşınız, tansiyonunuz, diyabetiniz ya da daha önce geçirdiğiniz kalp-damar hastalıkları gibi etkenlere göre hekiminiz tarafından belirlenir. Laboratuvarların kullandığı sınır değerler yönteme, yaşa ve cinsiyete göre farklılık gösterebilir; sayfada gördüğünüz aralık testinizi çalışan laboratuvara aittir. LDL sonucunuz, diğer lipit değerleriniz ve genel sağlık durumunuzla birlikte ele alınarak hekiminiz tarafından yorumlanmalıdır.