Total Kolesterol Testi

Total kolesterol nedir?

Kolesterol, hücre zarlarının yapımı, bazı hormonların ve D vitamininin üretimi ile yağların sindirimine yardımcı olan safra asitlerinin oluşumu için gereken yağ benzeri bir maddedir. Vücuttaki kolesterolün büyük bölümü karaciğerde üretilir, geri kalanı ise et, süt ürünleri ve yumurta gibi hayvansal besinlerden gelir. Kolesterol suda çözünmediği için kanda lipoprotein adı verilen taşıyıcı parçacıklarla dolaşır.

Total kolesterol, bu taşıyıcıların tümündeki kolesterolün toplamıdır; yani LDL, HDL ve VLDL içindeki kolesterolü birlikte gösterir. Bu nedenle tek başına genel bir fikir verir, ancak riskin doğru değerlendirilmesi için hangi bölümün yüksek olduğunun bilinmesi gerekir. Ölçüm, koldan alınan kanın serum kısmında enzimatik yöntemlerle yapılır ve genellikle lipit profili adı verilen panelin parçasıdır.

Total kolesterol testi hangi durumlarda istenir?

Yüksek kolesterol yıllarca hiçbir belirti vermeden damarlarda plak birikimine katkıda bulunabilir. Bu nedenle total kolesterol, yetişkinlerde düzenli sağlık kontrollerinin bir parçası olarak ve özellikle kalp-damar hastalığı açısından risk taşıyan kişilerde istenir. Ailesinde kalıtsal kolesterol yüksekliği bulunan çocuk ve gençlerde de hekimin önerisiyle daha erken yaşta ölçülebilir.

• Yetişkinlerde belirli aralıklarla yapılan rutin sağlık kontrolleri
• Ailede yüksek kolesterol ya da erken yaşta kalp hastalığı öyküsü
• Şeker hastalığı, hipertansiyon, sigara ya da fazla kilo gibi risk etkenleri
• Diyet, egzersiz ya da ilaç tedavisine verilen yanıtın takibi
• Tiroit ya da böbrek hastalıkları gibi kolesterolü etkileyebilen durumlar

Total kolesterol testine nasıl hazırlanılır?

Total kolesterol yemeklerden çok az etkilenir; ancak test çoğunlukla trigliserid ve LDL ile birlikte istendiği için genellikle 9–12 saatlik açlık önerilir. Bu süre boyunca yalnızca su içmeniz, çay ve kahveyi kan verdikten sonraya bırakmanız uygundur. Hekiminiz yalnızca total kolesterol ve HDL istediyse tok karnına ölçüm de yapılabilir; bu konuda size verilen talimata uyun.

Testten önceki gün alkol almamanız ve olağan beslenme düzeninizi değiştirmemeniz, sonucun gündelik durumunuzu yansıtmasını sağlar. Yakın zamanda geçirilen ateşli bir hastalık, ameliyat ya da ciddi bir enfeksiyon kolesterol düzeyini geçici olarak düşürebilir; bu durumda hekiminiz testi birkaç hafta sonra yapmayı önerebilir. Hekiminiz farklı bir şey söylemediyse kolesterol ilacınızı her zamanki düzeninizle almayı sürdürün. Kan alma randevusunu sabah erken bir saate, evinizde ya da iş yerinizde olacak şekilde planlayabilirsiniz.

Total kolesterol sonucu ne anlama gelir?

Total kolesterolün yüksek çıkması doymuş ve trans yağlardan zengin beslenme, hareketsizlik, fazla kilo, kalıtsal yatkınlık, tiroit bezinin az çalışması, bazı böbrek ve karaciğer hastalıkları ya da bazı ilaçlarla ilişkili olabilir. Gebelikte de kolesterol doğal olarak yükselir. Ancak yüksek bir total kolesterol her zaman olumsuz anlam taşımaz; HDL kolesterolün yüksek olması da toplam değeri artırabilir.

Düşük total kolesterol ise tiroit bezinin aşırı çalışması, ağır karaciğer hastalıkları, emilim bozuklukları ya da yetersiz beslenme gibi durumlarda görülebilir. Hekiminiz sonucu LDL, HDL ve trigliserid değerlerinin yanı sıra yaşınız, tansiyonunuz, sigara kullanımı ve diyabet gibi risk etkenlerinizle birlikte değerlendirerek kişisel riskinizi hesaplar. Kolesterol için kullanılan sınırlar laboratuvara, yaşa ve cinsiyete göre değişebilir ve kişisel hedefiniz bu sınırlardan farklı olabilir; bu sayfada testinizi çalışan laboratuvarın aralığı yer alır. Sonucunuz, sağlık öykünüz, varsa yakınmalarınız ve diğer lipit testleriyle birlikte hekiminiz tarafından yorumlanmalı, tedavi gerekip gerekmediğine de hekiminiz karar vermelidir.