Burun Kültürü (Kültür Antibiyogram) Testi

Burun kültürü nedir?

Burun kültürü, burun deliklerinin ön kısmından alınan sürüntü örneğinde bakterilerin üretilerek incelendiği bir laboratuvar testidir. Burnun iç yüzeyinde sağlıklı kişilerde de çeşitli bakteriler yaşar ve bunlar normal flora olarak kabul edilir. Testin temel amacı, bu olağan bakterilerin yanında Staphylococcus aureus gibi enfeksiyona yol açabilen türlerin bulunup bulunmadığını ortaya koymaktır. Burun, bu bakterinin vücutta en sık yerleştiği bölgelerden biri olduğu için taşıyıcılık araştırmalarında tercih edilir.

Laboratuvarda örnek besiyerine ekilir ve bakterilerin çoğalması için bir süre inkübatörde bekletilir. Üreme saptandığında bakterinin türü tanımlanır, ardından antibiyogram ile hangi antibiyotiklerin bu bakteriye etkili olduğu belirlenir. Staphylococcus aureus ürediğinde antibiyogram, bakterinin metisiline dirençli olup olmadığını, yani MRSA olup olmadığını da gösterir. Canlı bakterinin koloni oluşturması gerektiği için sonuç birkaç günde tamamlanır.

Burun kültürü hangi durumlarda istenir?

Burun kültürü çoğunlukla bir hastalığı teşhis etmekten çok, hastalık yapabilecek bakterilerin burunda taşınıp taşınmadığını anlamak için istenir. Taşıyıcılık genellikle belirti vermez, ancak bakterinin cilde, yaralara veya yakın temasta bulunulan kişilere geçmesine aracılık edebilir. Taşıyıcılığın saptanması, gerektiğinde bakterinin yayılmasını önleyecek önlemlerin planlanmasına yardımcı olur. Doktorunuz aşağıdaki durumlarda bu testi önerebilir.

• Tekrarlayan çıban (fronkül) ve diğer cilt enfeksiyonları
• Burun girişinde kabuklanma, yara veya iltihap
• Bazı ameliyatlar öncesinde stafilokok taşıyıcılığının araştırılması
• Sağlık çalışanlarında ve hastane ortamında MRSA taraması
• Gıda sektörü çalışanlarından istenen portör muayenesi

Burun kültürüne nasıl hazırlanılır?

Burun kültürü için açlık gerekmez ve örnek günün herhangi bir saatinde alınabilir. Örnek alınmadan önce burun spreyi, damla, merhem veya burun yıkama solüsyonu kullanmamanız önerilir; bu ürünler bakterilerin üremesini etkileyebilir. Antibiyotik kullanıyorsanız ya da kısa süre önce kullandıysanız bunu mutlaka belirtin. Mümkünse test, antibiyotik tedavisi başlamadan yapılmalıdır.

Örnek alınırken steril eküvyonlu çubuk burun deliğinin ön kısmına, fazla derine ilerletilmeden yerleştirilir ve iç yüzeyde birkaç kez döndürülür. Genellikle aynı çubukla her iki burun deliğinden de örnek alınır. İşlem kısa sürer; hafif gıdıklanma veya hapşırma isteği dışında belirgin bir rahatsızlık yaratmaz. Sürüntü evde de alınabilir ve hemşire örneği, bakterilerin canlılığını koruyan taşıma tüpüyle laboratuvara gönderir.

Burun kültürü sonucu ne anlama gelir?

Raporda normal flora ifadesi, burunda olağan olarak bulunan bakteriler dışında dikkat çeken bir üreme olmadığını gösterir. Staphylococcus aureus veya başka bir potansiyel etken ürediğinde bakterinin adı ve antibiyogram sonucu rapora eklenir. Duyarlılık bilgisi, tedavi ya da taşıyıcılığı giderme uygulaması gerektiğinde doğru ilacın seçilmesine yardımcı olur. Burun girişinden alınan örnek sinüslerin içini yansıtmadığı için bu test sinüzit tanısında tek başına yeterli kabul edilmez.

Staphylococcus aureus sağlıklı kişilerin önemli bir kısmının burnunda belirti vermeden bulunabilir; bu nedenle üreme tek başına hastalık anlamına gelmez. Bir uygulama gerekip gerekmediği, testin istenme nedenine ve kişinin durumuna göre belirlenir. Referans ifadesi ve raporlama biçimi laboratuvarlar arasında farklılık gösterebilir; bu laboratuvarın referansı bu sayfada yer alır. Sonuç, şikâyetleriniz ve diğer test bulgularıyla birlikte mutlaka hekim tarafından değerlendirilmelidir.