FSH (Folikül Uyarıcı Hormon) Testi

FSH nedir?

Folikül uyarıcı hormon (FSH), beyindeki hipofiz bezinden salgılanan ve üreme sistemini yöneten temel hormonlardan biridir. Kadınlarda her döngüde yumurtalıktaki foliküllerin, yani yumurta hücresini taşıyan küçük keseciklerin büyümesini ve estradiol üretimini uyarır. Erkeklerde ise testislerde sperm yapımının sürdürülmesinde görev alır.

FSH salgısı hipotalamustan gelen sinyallerle başlar, yumurtalık ya da testislerden gelen estradiol ve inhibin gibi hormonlarla frenlenir. Bu geri bildirim sayesinde yumurtalık veya testis yetersiz çalıştığında hipofiz daha fazla FSH salgılar. Kadınlarda düzeyi döngü boyunca değişir ve yumurtlama sırasında LH ile birlikte kısa bir yükseliş gösterir. Test serumda immünolojik yöntemle ölçülür, sonuç mIU/mL olarak bildirilir.

FSH testi hangi durumlarda istenir?

FSH, üreme sağlığıyla ilgili yakınmaların değerlendirilmesinde en sık istenen hormon testlerinden biridir ve genellikle LH, estradiol ve prolaktin ile birlikte yorumlanır. Sorunun yumurtalık ya da testisin kendisinden mi, yoksa onları yöneten hipofiz ve hipotalamustan mı kaynaklandığını ayırt etmeye yardımcı olur. Çocuklarda ergenliğin erken ya da geç başlaması durumunda da başvurulan testlerdendir.

• Düzensiz adet, adet görememe ya da adet aralarının açılması
• Gebe kalmada güçlük ve yumurtalık rezervinin değerlendirilmesi
• Sıcak basması, gece terlemesi gibi menopoz belirtileri veya 40 yaş öncesinde adetlerin kesilmesi
• Erkeklerde düşük sperm sayısı, testis küçüklüğü ya da düşük testosteron
• Çocuklarda erken veya gecikmiş ergenlik bulguları
• Hipofiz bezi hastalığından şüphelenilmesi

FSH testine nasıl hazırlanılır?

FSH için aç kalmanız gerekmez. Adet gören kadınlarda test çoğunlukla döngünün 2. veya 3. gününde yapılır; kanamanın başladığı gün birinci gün sayılır. Bu erken dönemde alınan değer yumurtalık rezervi hakkında daha güvenilir bilgi verir, bu nedenle aynı kandan estradiol de sıklıkla çalışılır. Adetleri düzensiz olan ya da hiç adet görmeyen kadınlarda ve erkeklerde test herhangi bir gün yapılabilir; yine de sabah saatleri tercih edilir.

Doğum kontrol hapları, hormon tedavileri, testosteron ve bazı kısırlık ilaçları FSH düzeyini değiştirir; ilaçlarınızı bırakmadan önce doktorunuza danışın ve numune alınırken belirtin. Biotin (B7 vitamini) içeren yüksek dozlu takviyeler, ölçüm yöntemini etkileyerek gerçeğe uymayan sonuçlara neden olabilir. Kan koldaki bir damardan alınır; adetiniz başladığında randevu oluşturursanız Curavita hemşiresi 2. veya 3. günde evinize ya da iş yerinize gelebilir.

FSH sonucu ne anlama gelir?

Kadınlarda adetin ilk günlerinde yüksek bulunan FSH, yumurtalıkların hipofizin uyarısına daha zayıf yanıt verdiğini ve yumurtalık rezervinin azalmış olabileceğini düşündürür. Menopozda ve erken yumurtalık yetmezliğinde FSH belirgin olarak yükselir. Erkeklerde yüksek değer testislerde sperm üretimiyle ilgili bir soruna işaret edebilir; Klinefelter sendromu, geçirilmiş kabakulak kaynaklı testis iltihabı veya kemoterapi bunun olası nedenleri arasındadır.

Düşük FSH ise hipotalamus ya da hipofiz bezinden kaynaklanan sorunlarda, aşırı kilo kaybı, yoğun egzersiz, yüksek prolaktin, gebelik veya hormonal ilaç kullanımında görülebilir. Menopoza geçiş döneminde FSH aydan aya büyük dalgalanmalar gösterebildiği için tek bir sonuç kesin yargıya varmak için yeterli olmayabilir. Referans aralıkları laboratuvara, yaşa, cinsiyete ve döngü evresine göre değişir; testin çalışıldığı laboratuvarın aralığı bu sayfada gösterilir. FSH sonucunuzu, belirtilerinizle ve LH, estradiol gibi diğer testlerle birlikte hekiminizin değerlendirmesi gerekir.